Ngày 24/3, tại TP. Hồ Chí Minh, Ủy ban Kinh tế phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam tổ chức Hội thảo lấy ý kiến về dự án Luật Hợp tác xã (sửa đổi).
Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh chủ trì Hội thảo. Đồng chủ trì có: Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông; Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã Việt Nam Nguyễn Ngọc Bảo.
Quang cảnh Hội thảo
Luật HTX năm 2012 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2012, có hiệu lực từ ngày 01/7/2013 đã thể chế hóa các chủ trương của Đảng về tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể, tiếp cận gần hơn với bản chất, giá trị nguyên tắc của HTX trên thế giới. Đã bước đầu tác động tích cực đến tổ chức và hoạt động của các HTX. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, thực tiễn triển khai thực hiện, Luật HTX năm 2012 còn bộc lộ một số tồn tại, hạn chế cần được nghiên cứu, sửa đổi, hoàn thiện để phù hợp hơn với thực tiễn. Dự án Luật Hợp tác xã (sửa đổi) lần này sẽ có tác động lớn đến các hợp tác xã nông nghiệp, công thương, xây dựng, giao thông vận tải, hợp tác xã tín dụng, các tổ hợp tác,…sâu rộng trong cả nước
Dự án Luật Hợp tác xã (sửa đổi) đã được trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại Kỳ họp thứ tư, Quốc hội Khoá XV. Trên cơ sở ý kiến của các đại biểu Quốc hội, dự thảo Luật đã được tiếp thu, chỉnh lý, hoàn thiện và báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội tại phiên họp tháng 3. Theo chương trình, dự thảo Luật sẽ được trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ năm tới.
Phát biểu tại Hội thảo, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, Thường trực Ủy ban Kinh tế đã tiếp thu đa số ý kiến đại biểu Quốc hội, giữ nguyên tên gọi của dự án Luật là Luật Hợp tác xã (sửa đổi), đồng thời rà soát, sửa đổi, bổ sung tại các điều, khoản của dự án Luật và thiết kế lại bố cục, kết cấu của dự thảo Luật bảo đảm thống nhất, đồng bộ, phù hợp với tên gọi của dự án Luật. Hiện nay, dự thảo Luật gồm 12 Chương, 113 Điều.
Cho ý kiến về dự thảo Luật, các đại biểu nhấn mạnh, với tinh thần đổi mới toàn diện, tháo gỡ tối đa các rào cản, tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, bảo đảm quyền tự chủ, phát huy các giá trị của mô hình hợp tác xã, dự thảo Luật cần tiếp tục hoàn thiện các quy định nhằm tạo hành lang pháp lý cho khu vực kinh tế tập thể, cũng như phù hợp và thống nhất với quy định của pháp luật có liên quan.
Nhiều ý kiến cho rằng, thực tế hoạt động của các hợp tác xã vừa qua cho thấy, các tổ chức kinh tế tập thể gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn vay từ các ngân hàng. Để tạo điều kiện cho các tổ chức kinh tế hợp tác phát triển năng động, hiệu quả, bền vững, thực sự là thành phần quan trọng trong nền kinh tế với nhiều mô hình liên kết, hợp tác, thu hút nhiều thành phần, đối tượng tham gia, các ý kiến này đề nghị dự thảo Luật cần quy định một số điều kiện như: Các tổ hợp tác, hợp tác xã có tài sản hình thành sau đầu tư có thể được dùng làm tài sản thế chấp vay vốn; hay tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã được sử dụng giá trị tài sản hình thành từ quỹ chung mang tên riêng để bảo đảm an toàn cho số vốn cần vay. Đồng thời, cần tạo điều kiện cho các hợp tác xã tiếp cận thuận lợi hơn các nguồn vốn, đặc biệt là vay ưu đãi từ Quỹ Hỗ trợ phát triển hợp tác xã, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn…
Ngoài ra, một số ý kiến cũng đề nghị cần có các quy định tạo điều kiện cho hợp tác xã được tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, khuyến công, khuyến nông, các hội chợ quảng bá sản phẩm; các chương trình tư vấn, đào tạo, áp dụng khoa học kỹ thuật, công nghệ thông tin 4.0… theo các chương trình hỗ trợ của Trung ương, địa phương và các chương trình hợp tác quốc tế.
Tại hội nghị Bà Lê Thị Kim Loan, Phó Chủ tịch Liên minh Hợp tác xã tỉnh Đồng Nai đã đề nghị trong Luật Hợp tác xã (sửa đổi) thể chế hoá chủ trương của Đảng quy định cụ thể tổ chức và hoạt động, mục tiêu và phạm vi hoạt động, nguyên tắc, chức năng và nhiệm vụ, các dịch vụ công của hệ thống Liên minh Hợp tác xã Việt Nam; kiến nghị Ban soạn thảo nghiên cứu bổ sung nội dung chuyển đổi hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã sang loại hình tổ chức khác và kiến nghị việc quy định 51% thu nhập từ giao dịch nội bộ để phân phối cho thành viên theo mức độ sử dụng sản phẩm, dịch vụ là không phù hợp quy luật của thị trường tiền tệ, khó thực hiện được. Bởi lẽ, không ít HTX cho đây là không công bằng so với doanh nghiệp, phải do HTX tự quyết định; về quy định Quỹ chung không chia và Tài sản chung không chia là quỹ, tài sản của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không được chia cho thành viên trong quá trình hoạt động: Liên minh Hợp tác xã tỉnh Đồng Nai cũng đề nghị cần làm rõ hơn khi giải thể, phá sản: Quỹ chung không chia và tài sản được hình thành của hoạt động của HTX phải được chia cho thành viên khi giải thể, phá sản; về Quy định chuyển tiếp: đề nghị sửa đổi trường hợp Điều lệ của Hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không phù hợp với quy định của Luật sửa đổi lần này thì phải sửa đổi, bổ sung trong thời hạn từ 24 tháng nâng lên 36 tháng, kể từ khi Luật có hiệu lực thi hành.
TNK