Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã xác định rõ nhiệm vụ hoàn thiện thể chế, phát huy đầy đủ vai trò của các thành phần kinh tế, trong đó có kinh tế tập thể, hợp tác xã. Đây là cơ sở chính trị quan trọng để khu vực kinh tế tập thể tiếp tục đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động và khẳng định vị thế trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Ảnh minh hoạ
Hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển kinh tế tập thể
Trong nội dung về thể chế kinh tế, Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng (Chương trình hành động) nêu rõ nhiệm vụ:“Xây dựng cơ chế, chính sách hỗ trợ, thu hút nguồn lực, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, mở rộng thị trường cho kinh tế tập thể, hợp tác xã”. Đây là chỉ đạo có ý nghĩa trực tiếp và toàn diện đối với khu vực kinh tế tập thể. Việc nhấn mạnh đồng thời các yếu tố nguồn lực – công nghệ – chuyển đổi số – thị trường cho thấy định hướng phát triển hợp tác xã không chỉ dừng ở việc củng cố tổ chức mà hướng tới nâng cao chất lượng, hiệu quả và năng lực cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập sâu rộng.
Gắn phát triển hợp tác xã với đổi mới mô hình tăng trưởng
Chương trình hành động xác định: “Tiếp tục đổi mới mô hình tăng trưởng, cơ cấu lại nền kinh tế; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.” Trong định hướng chung đó, khu vực hợp tác xã cần được đặt trong tổng thể chiến lược cơ cấu lại ngành, lĩnh vực và chuỗi giá trị. Đây là yêu cầu tất yếu để:Nâng cao năng suất lao động; Chuyển mạnh từ sản xuất nhỏ lẻ sang liên kết chuỗi; Tham gia sâu hơn vào thị trường trong nước và quốc tế.
Tăng cường liên kết giữa các thành phần kinh tế
Chương trình hành động tiếp tục khẳng định phát triển đồng bộ các thành phần kinh tế, bảo đảm môi trường hợp tác và cạnh tranh lành mạnh.
Đối với kinh tế tập thể, điều này mở ra không gian liên kết rộng hơn với doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp nhà nước và các tổ chức kinh tế khác, hình thành chuỗi sản xuất – chế biến – tiêu thụ bền vững, nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm của hợp tác xã.
Ý nghĩa đối với khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã
Việc nội dung phát triển kinh tế tập thể được xác định rõ trong Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng mang nhiều ý nghĩa quan trọng:
Thứ nhất, khẳng định vị trí chiến lược của kinh tế tập thể
Việc nhấn mạnh hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ kinh tế tập thể cho thấy Đảng tiếp tục nhất quán quan điểm coi kinh tế tập thể là một thành phần quan trọng của nền kinh tế quốc dân. Đây là cơ sở chính trị quan trọng để các địa phương quan tâm hơn trong hoạch định chính sách, bố trí nguồn lực cho phát triển hợp tác xã.
Thứ hai, mở ra cơ hội tiếp cận nguồn lực và công nghệ
Chủ trương “thu hút nguồn lực, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số” tạo hành lang chính sách thuận lợi để hợp tác xã:
- Tiếp cận vốn, tín dụng và các chương trình hỗ trợ;
- Ứng dụng công nghệ trong sản xuất, quản lý;
- Tham gia thương mại điện tử, truy xuất nguồn gốc, xây dựng thương hiệu.
Điều này góp phần giải quyết những điểm nghẽn lâu nay về quy mô, năng lực quản trị và sức cạnh tranh của khu vực kinh tế tập thể.
Thứ ba, thúc đẩy chuyển đổi mô hình hoạt động của hợp tác xã
Trong bối cảnh đổi mới mô hình tăng trưởng quốc gia, hợp tác xã cần chuyển từ tư duy hỗ trợ nội bộ sang tư duy thị trường, lấy hiệu quả kinh tế làm thước đo, đồng thời bảo đảm lợi ích thành viên.
Chuyển đổi số, liên kết chuỗi giá trị và nâng cao năng lực quản trị sẽ là những trụ cột quan trọng để hợp tác xã phát triển bền vững.
Thứ tư, nâng cao vai trò của hệ thống Liên minh Hợp tác xã
Chương trình hành động đặt ra yêu cầu cụ thể hóa chủ trương của Đảng thành cơ chế, chính sách và chương trình hỗ trợ thiết thực. Điều đó đòi hỏi hệ thống Liên minh HTX các cấp:
- Chủ động tham mưu hoàn thiện chính sách;
- Đổi mới phương thức hỗ trợ;
- Nâng cao chất lượng tư vấn, đào tạo và xúc tiến thương mại.
Tạo chuyển biến thực chất trong giai đoạn 2026–2030
Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng không chỉ là định hướng chiến lược mà còn là cơ sở để khu vực kinh tế tập thể bứt phá trong giai đoạn 2026–2030.
Việc cụ thể hóa các chủ trương thành chính sách đồng bộ, cùng với sự chủ động, sáng tạo của hệ thống Liên minh Hợp tác xã và từng hợp tác xã sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động; Gia tăng đóng góp của kinh tế tập thể vào tăng trưởng kinh tế; Bảo đảm mục tiêu phát triển kinh tế gắn với tiến bộ và công bằng xã hội.
Nguồn: Thái Công