Ngày 18/9/2025, Bộ Công Thương đã ban hành Thông tư số 49/2025/TT-BCT quy định chi tiết về quy tắc xuất xứ hàng hóa, nhằm tạo cơ sở pháp lý minh bạch, đồng bộ trong hoạt động thương mại, đặc biệt là xuất nhập khẩu.
Trong thời gian qua, ở Việt Nam nhiều sản phẩm của doanh nghiệp và hợp tác xã dù có chất lượng tốt nhưng gặp khó khăn khi xuất khẩu do chưa đáp ứng đầy đủ quy định về xuất xứ. Không ít HTX còn lúng túng trong việc chứng minh nguồn gốc nguyên liệu, quy trình sản xuất hoặc thiếu hồ sơ minh bạch để hưởng ưu đãi thuế quan theo FTA. Điều này dẫn đến chi phí tăng cao, mất cơ hội tiếp cận thị trường và giảm sức cạnh tranh.
Theo Bộ Công Thương, quy tắc xuất xứ là căn cứ để xác định sản phẩm có được hưởng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do (FTA) hay không. Điều này tác động trực tiếp đến khả năng cạnh tranh và mở rộng thị trường của doanh nghiệp, hợp tác xã và các cơ sở sản xuất.
Đối với các hợp tác xã nông nghiệp, thương mại và dịch vụ, việc nắm bắt và thực hiện đúng quy định mới về xuất xứ hàng hóa trong thời gian tới không những là yêu cầu quan trọng mà còn là cơ hội để: (1) Chuẩn hóa quy trình, giúp hàng hóa Việt Nam, trong đó có sản phẩm HTX, đủ điều kiện hưởng ưu đãi thuế quan; (2) Tăng khả năng tiếp cận thị trường quốc tế, đặc biệt là các thị trường FTA yêu cầu minh bạch về nguồn gốc sản phẩm; (3) Tạo niềm tin cho người tiêu dùng trong nước và ngoài nước thông qua việc chứng minh nguồn gốc rõ ràng, minh bạch; (4) Nâng cao giá trị và uy tín thương hiệu sản phẩm của HTX từ đó sản phẩm của HTX được bán với giá trị cao hơn, đồng thời xây dựng được sự tin cậy và uy tín thương hiệu trên thị trường.
Ứng dụng nhật ký điện tử và các giải pháp chuyển đổi số (CĐS) trong canh tác 
tại HTX Thương mại dịch vụ nông nghiệp cây xoài Xuân Trường,
Xuân Lộc (Nguồn: https://vietnamnet.vn/ung-dung-cong-nghe-so-vao-ghi-chep-nhat-ky-san-xuat-trai-xoai-dong-nai-2349637.html)
Thông tư 49/2025/TT-BCT không chỉ là một quy định pháp lý bắt buộc mà còn là chìa khóa để HTX khẳng định chất lượng, giá trị sản phẩm. Liên minh Hợp tác xã khuyến nghị các HTX thành viên chủ động tìm hiểu Thông tư 49/2025/TT-BCT, rà soát quy trình sản xuất – kinh doanh, đảm bảo nguyên liệu, nguồn cung và sản phẩm cuối cùng có hồ sơ truy xuất đầy đủ, để đảm bảo đáp ứng các yêu cầu về xuất xứ, qua đó tận dụng tốt cơ hội phát triển và hội nhập sâu rộng.
Nguồn: Thanh Phương